Nie chcemy tu czarnucha

Gellert Tamas, Mężczyzna z laserem. Historia szwedzkiej nienawiści

Czteroletni Woffe bawi się na otoczonym białymi, piętrowymi domami placu zabaw w Vällingby, nowo powstałej, eleganckiej dzielnicy Sztokholmu. Zafascynowany przygląda się roześmianym, beztrosko figlującym rówieśnikom. Wreszcie zbiera się na odwagę i postanawia zaczepić siedzącego obok Gunnara, szturchając go delikatnie łopatką. Mały blondynek odwraca się, mruży oczy i na całe gardło krzyczy: nie chcemy cię tu, nie chcemy tu czarnucha! CZYTAJ WIĘCEJ

Kręta droga do raju

Krystyna Naszkowska, Wygnani do raju

„Nie ma w Europie dwóch krajów bardziej od siebie kulturowo oddalonych niż Polska i Szwecja”, twierdzi Maciej Zaremba Bielawski. Reporter jest jednym z tysięcy Polaków żydowskiego pochodzenia, którzy zmuszeni do emigracji przez propagandę marcową z 1968 roku na własnej skórze odczuli dystans dzielący pokiereszowaną przez historię Polskę od statecznej, zamożnej i egalitarnej Szwecji – i uczynili z tego doświadczenia swój atut. CZYTAJ WIĘCEJ

Niezwykła opowieść o zwykłym życiu

Petra Soukupová, Pod śniegiem

Powieść Pod śniegiem Petry Soukupovej jest jak francuski film z lat 60.: gwarny, żywiołowy, swobodny. Obraz drży, kadr dobrany jest pospiesznie, kamera od czasu do czasu niespodziewanie wędruje w inny punkt. CZYTAJ WIĘCEJ

Gwiezdny pył, eksplozja i kosmiczne konfetti, czyli o magii dzieciństwa

Tove Jansson, Córka rzeźbiarza

Niedawno, bo przy okazji polskiej premiery Wróżby Agnety Pleijel, zastanawiałyśmy się, gdzie są książki o dorastaniu, w których to dziewczynka grałaby pierwsze skrzypce. Marzyły nam się bystre, spragnione przygód bohaterki w każdej chwili gotowe wdrapać się na drzewo, jeśli stamtąd widok na świat będzie okazalszy. Chciałyśmy dziewczyńskości, której nie straszne są zdarte kolana i plamy na sukience. CZYTAJ WIĘCEJ

Strażniczki historii, licealne wybryki i ciemne chmury nad Rwandą

Scholastique Mukasonga, Maria Panna Nilu

Przełom lat 60. i 70. XX wieku. Dzieci-kwiaty odurzają się podejrzanymi substancjami i uprawiają wolną miłość, nieszczęśliwie zakochani nucą Killing me softly with his song, dorastający chłopcy wzdychają do plakatów Sophii Loren i Brigitte Bardot. Uczennice Liceum imienia Marii Panny Nilu w Rwandzie dekorują wezgłowia swoich łóżek nielegalnie pozyskanymi zdjęciami Beatlesów, blond aktorek i długowłosych przystojniaków. Ich radość nie trwa jednak długo, bo wkrótce do sypialni wkracza  matka przełożona i, nie kryjąc oburzenia, zrywa starannie wycięte fotografie, nakazując zastąpić je podobiznami papieża i świętymi obrazkami. CZYTAJ WIĘCEJ